Fortepian jest jednym z najbardziej wymagających instrumentów do rejestracji. Jego zakres obejmuje dźwięki od około 27 Hz (A0) do ponad 4 kHz (C8), a dynamika instrumentu może przekraczać 130 dB w pobliżu młoteczków. Oznacza to, że mikrofony muszą radzić sobie zarówno z bardzo niskimi częstotliwościami, jak i gwałtownymi transjentami.
Nagranie fortepianu to jedno z trudniejszych zadań w pracy realizatora dźwięku. Instrument oferuje ogromną dynamikę, szerokie pasmo i bardzo złożoną strukturę harmoniczną. Delikatne pianissimo i gwałtowne transjenty młoteczków mogą różnić się poziomem nawet o ponad 100 dB, a do tego dochodzi wpływ pomieszczenia oraz sposób ustawienia mikrofonów.
Z myślą o takich wyzwaniach firma DPA Microphones zaprezentowała DPA DPK2015 Piano Stereo Kit – gotowy zestaw stereofoniczny zaprojektowany specjalnie do rejestracji fortepianu.
Jak mikrofonować fortepian – podstawowe zasady
Fortepian to jeden z najbardziej wymagających instrumentów akustycznych pod względem rejestracji. Zakres jego dźwięku rozciąga się od około 27 Hz (A0) do ponad 4 kHz (C8), a poziom ciśnienia akustycznego w pobliżu młoteczków może przekraczać 130 dB.
Co ważne, instrument został zaprojektowany tak, aby jego brzmienie było odbierane z pewnego dystansu. W takiej perspektywie wszystkie elementy – struny, rezonans pudła oraz odbicia pomieszczenia – łączą się w naturalną całość. Dlatego bardzo bliskie mikrofonowanie jest często kompromisem między naturalnością a kontrolą nad sygnałem.
Fortepian solo
Jeśli fortepian jest głównym instrumentem w nagraniu, często stosuje się mikrofony ustawione poza instrumentem, aby uchwycić także akustykę pomieszczenia.
Jedną z popularnych konfiguracji jest A/B z parą mikrofonów dookólnych ustawionych około 30 cm od siebie. Takie ustawienie daje szeroki, naturalny obraz stereo przypominający perspektywę słuchacza w sali koncertowej.
Scena i sytuacje live
W sytuacjach koncertowych lub w orkiestronie mikrofony zwykle ustawia się bliżej strun, aby zwiększyć udział sygnału bezpośredniego i ograniczyć wpływ innych instrumentów oraz akustyki sali.
W takich przypadkach często stosuje się konfiguracje stereo takie jak:
- X/Y
- ORTF
- A/B wewnątrz fortepianu
Bliskie ustawienie mikrofonów daje bardziej perkusyjny i czytelny charakter, co ułatwia kontrolę instrumentu w miksie.
Mikrofony wewnątrz fortepianu
Popularną metodą jest montaż mikrofonów bezpośrednio na ramie fortepianu. Para mikrofonów może zostać umieszczona po obu stronach łuku instrumentu – jeden skierowany w stronę wyższych strun, drugi w stronę niższego rejestru.
Takie ustawienie zapewnia szeroki obraz stereo i dobrą czytelność artykulacji, przy zachowaniu naturalnego charakteru instrumentu.
Gotowe rozwiązanie do fortepianu
Właśnie z myślą o takich scenariuszach powstał zestaw DPK2015 Piano Stereo Kit. W jego skład wchodzą dwa mikrofony DPA 2015 o szerokiej charakterystyce kierunkowej, dobrane tak, aby ich czułość różniła się maksymalnie o ±1 dB przy 1 kHz. Zestaw zaprojektowano jako rozwiązanie plug-and-play: mikrofony, uchwyty i akcesoria są dobrane tak, aby można było szybko stworzyć stabilną konfigurację stereo bez długiego eksperymentowania z ustawieniem sprzętu.
Montaż i akcesoria
DPK2015 zawiera zestaw akcesoriów ułatwiających pracę zarówno w studiu, jak i podczas koncertów:
- magnetyczne uchwyty z elastycznymi gęsimi szyjkami
- stereofoniczny boom do zawieszenia mikrofonów
- przewody XLR
- osłony przeciwwietrzne
- solidną walizkę transportową
Dzięki temu mikrofony można zamontować wewnątrz fortepianu lub na zewnątrz, niezależnie od pozycji wieka.
Charakterystyka techniczna
Przy odległości około 30 cm zestaw oferuje efektywne pasmo pracy w zakresie 40 Hz – 18 kHz (±2 dB). Mikrofony są również odporne na bardzo wysokie poziomy ciśnienia akustycznego, mogą pracować przy 147 dB SPL przy zniekształceniach poniżej 1%.
Takie parametry pozwalają uchwycić zarówno subtelne detale artykulacji, jak i bardzo dynamiczne fragmenty partii fortepianowych.
Studio i scena
DPK2015 sprawdzi się zarówno w warunkach studyjnych, jak i podczas nagłaśniania koncertów. Możliwość montażu wewnątrz instrumentu oraz szybka konfiguracja stereo sprawiają, że zestaw może być użyteczny także w dynamicznych warunkach pracy live.
Zestaw DPK2015 Piano Stereo Kit jest już dostępny w dystrybucji u autoryzowanych dealerów marki DPA Microphones.
Więcej szczegółów
Producent: https://www.dpamicrophones.com
Dystrybutor: https://proaudio.pl
Dystrybutor: https://audiostacja.pl
